Sınıf Yönetimi

Sınıf yönetimi sorusunda öğretmenin tepkisine bakarak "iyi öğretmen budur" demezsin; önce davranışın ne zaman ve neden ortaya çıktığına bakarsın. Bu başlığın tek cümlelik omurgası şudur: sorun çıkmadan önleyen yaklaşım, çıktıktan sonra düzelten yaklaşımdan önce gelir. Sınıf yönetimi, öğrenmeyi destekleyen düzeni ve iklimi kurma ve sürdürme işidir; öğrenciyi susturmak onun yalnız küçük bir parçasıdır. Sınavda sorular iki yönde kurulabilir: öğretmenin hangi önleyici ya da düzeltici davranışı yaptığını adlandırmak ve bir vakada hangi kuramcının yaklaşımına benzediğini bulmak.

Önleyici yaklaşım

Öğretmenin işi, istenmeyen davranış ortaya çıkmadan koşulları düzenlemektir. Bunun kalbinde ders hazırlığı yatar. İyi hazırlanmış bir ders, öğrencinin boşta kaldığı anları azaltır; sıkılan öğrenci dikkat çekmek için bir şey yapmaya başlar. Hazırlıklı öğretmen malzemesini önceden toplar, etkinlik sırasını bilir, geçişleri planlar. Hazırlıksız bir ders, yönetim sorunu üretmenin en kolay yoludur.

Önleyici uygulamaların ikinci ayağı sınıf kurallarıdır. İyi bir kural sayıca az olur, çünkü yirmi kuralı kimse hatırlamaz. Olumlu ifade edilir: "koşmak yasaktır" yerine "koridorda yürürüz". Öğrencilerle birlikte belirlenir, çünkü kendi koyduğu kuralı öğrenci daha kolay benimser. Gerekçesi açıklanır ve sürekli uygulanır; öğretmenin bir gün uyguladığı, ertesi gün göz yumduğu kural işlevini kaybeder. Kuralın yanında rutinler de vardır: ödev toplama, malzeme dağıtma, derse giriş. Rutin yerleştiğinde öğretmen her seferinde talimat vermek zorunda kalmaz ve sınıf kendi kendini yürütür.

Üçüncü ayak zamandır. Sınıf yönetimi literatüründe zaman üç kademede düşünülür. Ayrılan zaman, ders programında o ders için tanımlanan toplam süredir. Öğretim zamanı, bu sürenin devamsızlık, yoklama, duyuru ve düzen sağlama gibi işlere gitmeyen, gerçekten öğretime ayrılan kısmıdır. Akademik öğrenme zamanı ise öğrencinin görevle gerçekten meşgul olduğu ve öğrenmenin gerçekleştiği kısmıdır.

Ayrılan zamandan öğrenme zamanına doğru kayıp artar; sınıf yönetiminin amacı bu kaybı azaltmaktır. Kırk dakikalık dersin on dakikası yoklamada ve sınıfı sakinleştirmede geçiyorsa öğretim zamanı otuz dakikadır; öğrenciler o otuz dakikanın bir kısmında dikkatsizse akademik öğrenme zamanı daha da düşer.

Dördüncü ayak fiziksel düzen ve oturma biçimidir. Sıralı düzen, öğretmenin tahtadan anlatım yaptığı ve bireysel çalışmanın ağır bastığı derslere uygundur; öğrenciler öğretmene dönük oturur, birbirleriyle konuşması kısıtlanır. U düzeni, tartışma ve öğretmenle etkileşim için uygundur; öğrenciler birbirini görür. Grup masaları işbirlikli çalışmada, balık kılçığı düzeni ise hem öğretmeni hem karşıdaki arkadaşı görmenin birlikte istendiği çalışmalarda kullanılır. Vakada öğretmen "öğrenciler arası etkileşimi artırmak" istiyorsa sıralı düzenden çıkması beklenir; "bireysel sınav" yapıyorsa tersi.