İslam, Barış ve Güncel Meseleler

Günlük hayattan bir durum verilir ve şu soru sorulur: İslam'ın hangi ilkesi bu durumu açıklıyor? Birinde bir çocuk ailesinin yanında huzur buluyordur, ötekinde biri çevreyi kirletiyordur, bir başkası kazancının bir kısmını yoksula veriyordur. Bu konu, dinin hayatın hangi alanlarına söz söylediğini ve hangi ilkeleri koyduğunu çalıştırır. Barış kavramı da bu çerçevenin içinde yer alır: İslam kelimesi sözlükte teslimiyet ve esenlik anlamlarıyla ilişkilidir. Konunun omurgası ise din ile hayat arasındaki bağdır; aile, çevre, değişim, ekonomi ve adalet bu bağın beş durağıdır.

Barış ve birlik: ilk çerçeve

Barış, tek başına bir ünite değil, bu konunun yönüdür. Diyanet mealine göre Bakara suresi 208. ayette şöyle denir: "Ey iman edenler! Hepiniz topluca barış ve güvenliğe (İslam'a) girin." Enfâl suresi 61. ayette ise "Eğer onlar barışa yanaşırlarsa, sen de ona yanaş ve Allah'a tevekkül et" buyrulur. Mâide suresi 32. ayette bir insanın hayatına kıymanın, "sanki bütün insanları öldürmüştür" diye değerlendirildiği bildirilir. Bu ayetlerin ortak yönü, can güvenliğine ve barışa verilen değerdir.

Barış ile birliği ayırt et: barış, çatışmasızlık ve güven ortamıdır; birlik ise toplumun parçalanmadan ortak bir bağ etrafında durmasıdır. Biri toplumlar arası ve toplum içi huzuru, diğeri toplumun iç bütünlüğünü anlatır. Hucurât 49:10'da "Mü'minler ancak kardeştirler. Öyleyse kardeşlerinizin arasını düzeltin" denir; arayı düzeltme emri, barış ve birliğin ortak noktasıdır.

Birlik konusu ise Âl-i İmrân 3:103-105'te işlenir. Diyanet mealine göre 103. ayette şöyle denir: "Hep birlikte Allah'ın ipine (Kur'an'a) sımsıkı sarılın. Parçalanıp bölünmeyin." 105. ayette de "Kendilerine apaçık deliller geldikten sonra parçalanıp ayrılığa düşenler gibi olmayın" uyarısı gelir. Toplumsal huzur, birlik ve ayrılıktan kaçınma bu ayetlerin konusudur. Soru bir toplumun bölünmesini ve bunun sonuçlarını işliyorsa bu ayetler akla gelmelidir.