İngilizce → Türkçe Çeviri
Çeviri
Sesli anlatım
Bu konunun seslendirmesi hazırlanıyor. Hazır olduğunda buradan dinleyebileceksin.
Çeviri sorusunda bir İngilizce cümle verilir ve beş Türkçe cümleden hangisinin ona anlamca en yakın olduğu sorulur. Şıkların hepsi akıcı bir Türkçe taşır; ayrışma yalnız bir iki öğede olur. Zaman farklıdır, bir niceleyici kaymıştır, bir sebep sonuca dönmüştür. Bu yüzden çeviri sorusu bir Türkçe yazma becerisi değil, bir denetim becerisidir: İngilizce cümlenin taşıdığı bilgilerin hangisi şıkta bozulmuş?
YDS'de çeviri soruları 37–42. sorulardır; sınavdan sınava değişebilir. Soruların bir kısmı İngilizceden Türkçeye, bir kısmı Türkçeden İngilizceye çevirdir; bu metin ilk yönü anlatır, ikinci yön için ING-04.02'ye bak. Dil bilgisini yeniden anlatmıyoruz; zamanlar (ING-02.01), modals (ING-02.02), edilgen (ING-02.03), sıfat cümlecikleri (ING-02.04) ve bağlaçlar (ING-02.10) konularına yaslanıyor, çeviri sırasında nasıl kullanacağını gösteriyoruz.
Önce iskeleti bul: ana özne ve ana yüklem
Uzun bir İngilizce cümleyi baştan sona okuyarak çevirmeye kalkarsan kaybolursun. Önce cümlenin ana öznesini ve ana yüklemini bul. Aradaki her şey, yani yan cümleler, virgüllerle araya girmiş açıklamalar, edat öbekleri, bu iskeletin etrafında dolanır.
Şu cümleye bak: "The method that was developed by a team of Turkish engineers in the 1990s has since been adopted by several countries." Ana özne "the method", ana yüklem "has been adopted". Geri kalan her şey ya yöntemi niteler (that was developed ...) ya da yüklemin zamanını ve yerini verir (since, by several countries). İskeleti kurduktan sonra parçaları yerine yerleştirirsin: "1990'larda bir Türk mühendis ekibinin geliştirdiği yöntem, o tarihten beri birkaç ülkece benimsenmiştir."
Burada dikkat edilecek ilk şey, ana yüklemin zamanını ve çatısını kaçırmamaktır. "Has been adopted" bir perfect edilgendir; Türkçede "benimsenmiştir" ya da "benimsenmiş" olur. Şıkta "benimsenmişti" yazıyorsa zaman kaymıştır (past perfect); "benimsendi" yazıyorsa since ile verilen "o tarihten beri" bağının korunup korunmadığına bak; şıkta "benimsemiştir" yazıyorsa çatı değişmiştir, çünkü edilgen etkene çevrilmiştir.